Nobelista Blg. 1: Miguel de Cervantes Saavedra

Ang unang nobelista sa 909 na nobelistang balak kong basahin: si Miguel de Cervantes Saavedra. Bagaman nakapagsulat siya ng apat na nobela, halos iisa ang pananaw ng mga kritiko sa matinding halaga ng kaniyang Don Quixote sa kasaysayan ng nobela kaya't ito ang nobela niyang babasahin ko (ang totoo, binabasa ko na ngayon). Kung tutuusin, maaaring ituring na dalawang nobela ito dahil sampung taon ang nakapagitan sa paglalathala ng unang tomo (1605) at ikalawang tomo (1615), bagaman karaniwan na ngang inilalathala na magkasama ang dalawa sa ngayon.

Mainam na magsimula ang mga pagbabasa ko ng nobela sa isang nobelang unang nasulat sa wikang Kastila--lalo pa't napakahalaga ng wikang ito sa kasaysayan ng nobelang Filipino. Sa Kastila isinulat ang itinuturing na unang nobelang Filipino, ang Ninay ni Pedro Paterno. At siyempre pa, sa Kastila rin isinulat ni Rizal ang Noli me Tangere at El Filibusterismo. Bukod dito, nang taong inilathala ang unang tomo ng Don Quixote, naitatag na ng Espanya ang kolonya nito sa Filipinas at nailathala na ni Pedro Chirino ang Relacion de las Islas Filipinas, 1595-1602: Samantalang inaakda ng mga prayle ang pagtingin nila sa kasaysayan ng bayan natin (na hindi pa nga isang bansa noon), inaakda naman ni Cervantes ang kabaliwan ng mga romanse na mamanahin pa lamang natin at isusulat hanggang sa susunod na dalawang siglo bago tayo nagsulat ng sarili rin nating mga nobela.

Bagaman marami nang edisyon at salin ang Don Quixote, ang salin ng nobelista ring si Tobias Smollett noong 1755 sa edisyon ng Wordsworth Classics of World Literature (1998, 942 pp.) ang binabasa ko ngayon dahil ito ang kopya na mayroon ako. Mahalaga sa mga pagbabasang ito na sarili ko ang kopyang binabasa ko dahil naglalagay nga ako ng mga tala at anotasyon. Matagal-tagal ko na itong nabili sa previously-owned books section ng National Bookstore sa Cubao (kagagaling ko lang ulit kanina at marami pang kopya; PhP 200.00 ang isa) at noon ko pa gustong mabasa. Ayon sa pagpapakilala ng edisyon: "Tobias Smollett's vigorous and lively translation brilliantly catches the feeling and tone of the Spanish original. It is a comic novelist's homage to a comic novelist." Maaari ring isa sa mga basahin kong nobelista si Smollett kung magkakaroon ako ng sariling kopya ng libro niya, lalo pa't nasa listahan ng mga akdang binasa ni Smiley ang The Expedition of Humphry Clinker nito.

Simula pa lang ito. Mukhang marami akong masasabi sa nobelang ito ni Cervantes na nagsisisi pa rin ako't ngayon ko lang sinimulan.